het schrijvers proces van mijn eerste boek

  1. Een boek schrijven vereist heel veel werk. Het is niet zomaar iets wat je ‘even doet’. Vaak heb ik aan de dames van mijn team gevraagd wie ook alweer op het idee was gekomen een boek te schrijven. Soraya zegt dan dat ik niet spoor en Parel laat me lachend weten dat ik degene was die op het idee kwam. Een boek schrijven vereist toewijding en bereid zijn te kunnen genieten van al het onderstaande. Ik denk dat veel schrijvers het met me eens zijn dat wanneer je schrijft je een stukje van je ziel bloot geeft. Eerst zit het in je hoofd en dan staat het op papier. Ik zie het als een mooie manier van kwetsbaarheid laten zien, van jou als mens en wat er zich afspeelt in jouw hoofd. Ook merkte ik dat ik mezelf op heel veel gebieden tegen kwam. Verbazing, trots, leiderschap nemen over je eigen project en er de geschikte mensen voor kiezen mee te doen, alle emoties die je maar kan bedenken, liefde, zelfreflectie en doorzettingsvermogen om er maar even een paar te noemen. Maar ‘Helen’ was toch wel de mooiste. Het is een heftig verhaal maar hoe meer ik schreef hoe meer ik mijn boosheid, en vooral dat van Soraya, weg voelde ebben.  Ik ben vaak onzeker geweest omdat ik niet zo literair ben zoals ik zou willen zijn (ik weet eigenlijk nog steeds niet helemaal wat het precies is), ik heb geen schrijfopleiding gevolgd en ik twijfel soms of ik het wel kan. Maar ik heb besloten dat ik het op mijn eigen manier ga schrijven en publiceren. Gewoon omdat het kan.
  2. Waarom wil je een boek schrijven?  Ik besefte dat schrijven misschien wel het enige beroep is waarbij ik helemaal mezelf kan zijn en wat haalbaar is voor mij…met m’n psychische uitdagingen. Als kind al waren ballet en schrijven mijn grote passie. Ik vroeg voor mijn verjaardag, sinterklaas, kerstmis en goede rapporten altijd kippenvel boeken en als ik ze uit had gelezen dan schreef ik er zelf maar een. Fotografie, schrijven en voorlezen (aan kinderen) maken me gelukkig. Dus het doel om dit alles te combineren was snel gemaakt.
  3. Een boek schrijven is vaak heel eenzaam. Het is echt jij,  je pc of notitieboek. Het verhaal zit in jouw hoofd en alleen jij kan het zo op papier zetten. Dit kan slopend zijn maar ook hier is mijn tip: ‘Geniet ervan’. Het is jouw avontuur. Zorg dat de plek waar je schrijft helemaal zo is ingericht zodat alles in je brein kan stromen. Mijn bureau is bijvoorbeeld heel prikkel arm ingericht. Geen beeldjes, papiertjes, gekleurde pennen of foto’s die me kunnen afleiden. Ik heb standaard ‘Moonlight Sonata’ van Beethoven opstaan als ik schrijf.
  4. Hoe maak je een schrijfplan? Methodiek. Ik ben van nature chaotisch en als ik stress heb helemaal dus dit punt was voor mij de grootste uitdaging. Als ik overzicht wilde behouden dan MOEST ik structuur hebben want anders zou het me niet gaan lukken. 1 tot 10 hoofdstukken is nog te overzien maar 50 is alweer een heel ander verhaal. Ik heb eerst een samenvatting van het verhaal gemaakt en per personage kort geschreven wat ze ongeveer wanneer meemaken en wie daarbij betrokken zijn. Een verhaal is vaak in een bepaalde structuur geschreven. De 3 act structure is een richtlijn maar probeer er altijd je eigen draai aan te geven.
  5. Zoek geschikte mensen om het proef te lezen. Dit is heel belangrijk, jij zit midden in het proces met als gevolg dat je niet altijd alles overziet. Jij kan als schrijver het verhaal wel snappen maar snappen je potentiële lezers het ook? Waar zien zij gaten in het verhaal? of wat is nog onduidelijk voor hen? Ik wilde het laten proeflezen door mensen die heel erg verschillen van elkaar, qua persoonlijkheid, beroep, belezenheid en levenservaring.
  6. Feedback krijgen is….huilen…of verbazing…tanden op elkaar zetten en leren van je fouten. Feedback is volgens de schrijver: Steve Pressfield ‘Murder’ en zo voelt het soms ook. Heb jij je best zitten doen en dan vinden ze de titel of een personage niet duidelijk genoeg. Dit zijn dan juist uitdagingen wat ga je met de feedback doen? De titel stond voor mij al vast maar schaven aan de personages kan voor nog meer diepgang zorgen.  Vertrouw de proeflezers erop dat ze dit zeggen om je te helpen en ik ben erg blij met hun eerlijkheid. Dit heeft me enorm geholpen. Hier geldt ‘vertrouwen hebben in je team maar ook in jezelf!’ Soms mag je ook gewoon lekker eigenwijs zijn en soms moet je wat puzzelen om het te laten stromen.
  7. Schrijven is herschrijven tot je scheel ziet. Het is een illusie om te denken dat je het in een keer goed op papier zal gaan zetten. Vaak verdwijnen hele hoofdstukken in de prullenbak of moet het compleet anders benoemd worden. Het heeft mij tien jaar gekost om te bedenken hoe en vanuit welke persoon ik het wilde schrijven. Sinds 2008 heb ik namelijk al 20 hoofdstukken helemaal in de ‘ik’ vorm geschreven. Deze hoofdstukken zullen helaas het daglicht nooit zien.
  8. Bestseller?! Je grootste doel is om het af te krijgen! Mezelf wijsmaken dat het een bestseller gaat worden gebruik ik als motivatie om door te gaan. Het is een grote valkuil om jezelf met grote namen te gaan vergelijken. Zij hebben een heel groot team ter beschikking en over elke regel is zorgvuldig nagedacht hoe het te beschrijven. Ik zie ze als mijn leermeesters en zal er alles aan doen om het zo goed mogelijk neer te zetten, of het een succes zal worden is niet aan mij dus maak ik me daar ook niet druk om. Ik hou me altijd voor dat ik het doe omdat ik het leuk vind. Het af maken is de grootste uitdaging.
  9. Waar haal je inspiratie vandaan als je hoofd leeg is? De schrijver: Steve Pressfield, met het boek: Turning pro. Is  mijn grootste steun geweest. Spreek voor jezelf een tijd af dat je gaat schrijven en begin gewoon, klaar. Maar waar haal je inspiratie vandaan? Toen moest ik aan mijn fotografie denken. Nu ik hier zelf zo vaak mee bezig ben realiseerde ik me dat ik een bepaalde eigenschap eigen aan het maken ben. Namelijk, als ik ergens ben dan denk ik vaak onbewust meteen: ‘Hoe is de belichting hier? Waar komt het licht vandaan?’ Als ik een mooi of sprekend gezicht zie ‘Vanuit welke hoek kan ik dat mooi op de foto zetten?’ ‘Hoe moet ik mijn camera instellen als ik dat zo en zo wil doen?’ En dan heb ik soms mijn camera niet eens bij me en toch denk ik daar aan. Zo moet het ook met schrijven. Je moet ervoor zorgen dat je schrijversarchiefkast (in je hoofd of een notitieboek) gevuld blijft. Maak aantekeningen van dingen die je hoort, leest en ziet. Grapjes, een ruziënd stel op straat, een leuke knul die bij de tram staat te wachten of een kind dat aan het kletsen is tegen een ouder. Al deze situaties zouden een inspiratie bron kunnen zijn. Je hoeft het wiel niet weer uit te vinden. Je maakt in je eigen leven altijd wel wat mee. Sommige situaties zijn passend voor je verhaal en sommige niet, deze verdwijnen dan weer in de kast. Ook hier geef er je eigen draai aan.
  10. Hoe ontwikkel je een goed personage? Voor mij was het maken van een storyboard heel belangrijk. Ik heb bij alle personages een gezicht gezocht online zodat ik ze voor me kon zien als ik schreef. Ik heb hele schema’s gemaakt van: Hoe zien ze eruit? Welke kleding dragen ze? Welke eigenschappen hebben ze? Wat is hun kracht? Wat is hun grootste geheim? Wat is hun band ten opzichte van de anderen? Hoe gaan ze om met stress? Leeftijd? Gewicht? Schoenmaat? Welke reis doorlopen ze? Ook hier had ik wat uitdagingen want met sommige personages had ik geen ‘band’ ik voelde ze niet. Zo komt er een vaderfiguur in voor. Ik heb toen een paar oefeningen bedacht voor mezelf om hem te leren kennen als het ware. Ik ging dan ‘brieven’ aan het personage schrijven: ‘Hoi, leuk dat je in mijn hoofd bent verschenen en mee wil doen aan het verhaal maar ik weet niet wat ik met je aan moet. Een vader band ken ik niet dus zal ik je uitleggen hoe ik die zelf graag had gewild en wat ik van jou in het verhaal verwacht.’ Deze brief was totaal niet relevant voor het verhaal maar na hier tientallen brieven aan gewijd te hebben leerde ik stapje voor stapje het personage kennen.  Ook is het heel goed om duidelijk te hebben wie de lead is en wie een bijrol heeft om de lead goed tot zijn of haar recht te laten komen. Iedereen heeft een functie maar niet iedereen hoeft tot in detail uitgewerkt te worden.

 

Nu hebben jullie een kleine indicatie van hoe het ervoor staat! Ik zal helaas de deadline niet gaan halen, dit omdat het me toch stress geeft en ik van de zomer wil genieten. In een halfjaar tijd heb ik net zoveel geschreven als in 2 jaar bloggen. Ik pak even een maandje rust en zon. Het streven is wel 2018.

 

Liefs,

Rabia Pearl