Ger Luthart, Meer voelen en minder in mijn hoofd

Je bent voormalig directeur van stichting Corridor. Hoe is jouw avontuur begonnen

Ik ben in 1984 bij het ‘wegloophuis psychiatrie Rotterdam’ terecht gekomen voor een stage. Dat was in combinatie met een HBO opleiding tot maatschappelijk werker.

 

Wat is een wegloophuis

Begin jaren 80 ontstonden in Nederland opvangplekken voor mensen die weggelopen waren uit de psychiatrie. Deze mensen waren vaak gedwongen opgenomen in klinieken. In wegloophuizen konden zij opvang krijgen. Soms gebeurde het dat de politie op de stoep stond om iemand weer terug te brengen maar wij geloofde dat wij psychiatrische patiënten een meer humane manier van zorg konden bieden. We hadden een opvang functie maar ook een kritische functie richting de psychiatrie.

Weet je wat elektroshock therapie is? Hier hebben we flink tegen geprotesteerd. We hebben ook een halve dag een groot psychiatrisch ziekenhuis in Rotterdam bezet een vergadering in het Rotterdamse stadhuis verstoord.

Ger en ik zitten beide te grinniken als hij dit verteld. Ik zie dat deze man heel hard heeft gevochten voor psychiatrische patiënten zodat de omstandigheden in klinieken wat meer humaan zou worden. Mijn eigen moeder woont al 25 jaar in klinieken en ik weet als geen ander hoe het er daar soms aan toe kan gaan.

 

Als je voor de anti psychiatrie bent waar geloof je dan in

Er zijn veel verschillende stromingen binnen de anti psychiatrie. De psychiater R.D. Laing heeft hier bijvoorbeeld veel over geschreven. Het komt erop neer dat je dan graag een andere behandeling wilt voor mensen uit de psychiatrie. Minder dwang. Minder isoleercel opname. Dit werkt namelijk ave rechts en kan voor meer trauma’s zorgen. Een humane opvang binnen de maatschappij. Niet afgelegen in een bos ver van de ‘normale’ wereld.

 

Van wegloophuis naar stichting Corridor

Door bezuinigingen van de Gemeente Rotterdam kon het wegloophuis niet meer zelfstandig functioneren. Toen de beslissing was genomen dat het wegloophuis dicht ging heb ik, samen met een aantal mensen, een nieuw initiatief gestart. Dit was het begin van stichting Corridor Dienstverlening. Het werd een stichting met meerdere projecten voor mensen met psychische problemen. Veel zijn er gelukt en lopen nog steeds maar er zijn er ook een aantal flink mislukt. Er is nu een opvanghuis voor mensen met psychische problematiek, dagbesteding, begeleid wonen, ambulante zorg, en de vriendendiensten.

Ik startte in de nieuwe stichting als coördinator en werd later directeur en bestuurder.

 

Hoe was dat voor je, het lijkt mij heel zwaar

Ja, dat klopt. We waren en zijn een kleine stichting en hadden veel concurrentie van grote stichtingen. Dit werd voor mij steeds zwaarder. Ik heb het werk altijd heel leuk gevonden. Projecten opzetten en dingen ontwikkelen maar het ‘directeur zijn’ was toch niet helemaal mijn ding. Daar is het ook op een gegeven moment op vastgelopen. Er kwam steeds meer werk, geen groot budget om meer personeel aan te nemen, meer verplichtingen en regels.

Privé ging het ook niet goed meer. Mijn toenmalige relatie had ik beëindigd, ben ergens anders gaan wonen. Dat had een flinke impact. Toen was er ook nog een dreiging dat we een deel van het ambulante werk zouden verliezen, waardoor de gehele stichting in problemen zou komen. Ik had het heel zwaar.

Maar ja de hulpverlening veranderde het zou nu meer vanuit de gemeente geregeld worden. Nieuwe wetten en beleid, hoe was dat voor je

Ik wist dat deze verandering er aan zat te komen maar heb het niet zelf meer meegemaakt.

Ik had ook moeite met sommige veranderingen. Voor het Zorgkantoor moesten we aan allemaal kwaliteitseisen voldoen en hier allemaal systemen op maken. Hier had ik een grote hekel aan. Alles moest beschreven en vastgelegd worden. Procedures noem maar op. Ik kan dingen goed regelen maar waarom alles vastleggen bij houden en handboeken maken? Ik geloof daar niet zo in. Voor mij is het belangrijk om te denken: ‘Wat is in het belang van de cliënt?’ Hoe het nu zou gaan zou ten koste zijn van de zorg. En om eerlijk te zijn…ik snapte het gewoon niet helemaal. Het was zo ingewikkeld!

Een instelling kan op papier wel alles piek fijn in orde hebben en toch slecht functioneren. Dus waar gaat het nu om? Blijven nadenken in het belang van de cliënt.

Op een gegeven moment heb ik me ziek moeten melden, zat regelmatig te huilen op kantoor. Was somber, had een burn-out, later werd er een depressie geconstateerd. Toen ben ik zelf in therapie gegaan. Dat was ‘Lichaamsgerichte therapie’, en ik ben de cursus ‘Leven in je lijf’ gaan doen.

Ik heb geprobeerd om weer te gaan werken maar dat ging niet meer. Toen hebben we met de Raad van toezicht, van de stichting, besloten dat ik bij de stichting weg zou gaan.

 

Je bent nu Lichaamsgerichte psychotherapeut, wat is dat precies

Lichaamsgerichte psychotherapie is praten en werken met je lichaam. Door te bewegen erachter komen hoe dingen in elkaar zitten en wat er te voelen valt. In veel therapie vormen wordt vaak alleen maar gepraat in plaats van dat je ook in beweging komt. Het is allemaal hoofdwerk. Terwijl als je gaat bewegen er ook andere impulsen naar boven komen, namelijk voelen. Je hoeft niet alles te bedenken. De huidige maatschappij leeft vanuit het hoofd en minder vanuit het gevoel.

 

Wat is de functie van contact maken met iemand anders, waarom aanraken

Door iemand anders aan te raken ervaar je gevoelens in je lijf. Hoe voel jij je, hoe voelt de ander zich. De energie gaat dan al meteen lager. Dus niet meer in je hoofd maar in je lijf. Door bijvoorbeeld de oefening van de ‘bodyscan’ te doen dan ga je de energie al terug brengen naar alle delen van je lichaam. Even stilstaan bij je armen, je benen, je voet enz. zo verspreid je je energie meer over je lichaam.

Ik hoor vaak dat mensen zeggen: ‘Ik leef eigenlijk alleen maar in mijn hoofd’

Er wordt, naar mijn idee, te weinig vanuit het lichaam geleefd. Klink een beetje gek maar het ‘hangt’ er maar een beetje bij.

 

Hoe komt dat denk je

Het wordt door de maatschappij heel erg gewaardeerd als je goed bent in het denken en praten. Goed kunnen voelen is soms zelfs vervelend maar dat nemen we er dan maar bij. Als je intellectueel bent dan kan je het helemaal maken in deze maatschappij. En of die dan goed is in contacten, relaties opbouwen of contacten is niet zo belangrijk. Als je maar goed kan functioneren in je werk en dingen kan bedenken.

Iemand zei van de week tegen mij: ‘Jij, met je emoties ook altijd’ ‘Ja, ik met mijn emoties ik ben er zo blij mee, ik heb ze en ik voel ze! Joepie!’

Er zijn flink wat mensen die niet meer zo goed bij hun emoties kunnen komen. Iemand vertelde mij dat hij 20 jaar geleden niet kon huilen. Het mocht niet en hij had het steeds weggestopt. En ja, als je dat steeds wegdrukt dan voel je het op een gegeven moment ook niet meer. En door meer in je lijf te komen ga je dat weer voelen. Huilen, plezier en andere gevoelens.

 

Hoe heeft lichaamswerk jou geholpen om te helen

Het heeft mij heel erg geholpen om over mijn burn out heen te komen. Al hoewel ik daar soms nog wel last van heb. Vroeger voelde ik veel minder dan wat ik nu doe. Mede omdat ik ook wegvluchtte in de alcohol avonds. Hier ben ik gelukkig helemaal mee gestopt en daardoor ging ik ook meer voelen. Ik werd door het drinken op den duur emotioneel maar dat is natuurlijk niet de juiste manier om met je verdriet om te gaan. Nu kan ik dat zonder alcohol.

Het is een proces waar je aan moet blijven werken. Ik ben gewoon niet altijd ‘super gelukkig’ er zullen altijd wel een aantal dingen door blijven spelen. Ik ben ook gevormd door mijn opvoeding en door wat ik heb meegemaakt. Maar ik voel me er wel prettiger bij. Een stichting en directeur daarvan zijn is leuk maar ook heel stressvol. Ik wilde alles goed doen en dat kostte me heel veel energie. Meer voelen met mijn lijf en minder in mijn hoofd heeft mij enorm geholpen.

 

Je zei het net al heel mooi, kun je aan de lezers uitleggen wat je affiniteit met de doelgroep (psychiatrie) is

Ik ben wel eens bij iemand geweest die werkte met aura’s. Zij vertelde mij dat ik nog steeds ‘iets’ met je moeder (die ook wel een beetje apart was) wat je niet verwerkt hebt. Ik voel me thuis bij mensen met psychische dingen. Zij zijn, volgens mij, ook wat meer zichzelf, ze doen zich niet zo heel anders voor dan dat ze zich voelen. Ik gun ze heel veel.

En misschien ben ik zelf ook wel een beetje maf dat zou best kunnen. Ik kom nog steeds veel in hulpverlenersland en ik merk nog heel veel dat hulpverleners het vaak nog gewoon moeilijk vinden om met deze mensen om te gaan. Het is onbekend en ze zijn gewoon ‘anders’.

Mijn moeder zegt ook altijd: ‘de hele wereld is gek maar ik niet hoor!’ Volgens mij heeft ze ergens wel een punt.

Ja, klopt. Mensen met psychiatrische problemen zijn vaak gevoeliger dan anderen. Alles komt heftiger binnen. Mensen brengen zichzelf in andere sferen om te kunnen overleven.

 

Hoe gaan de gesprekken in je praktijk, in Delft is dat toch?

Ja, dat klopt. Ik werk in Delft maar ook in Rotterdam. Mensen komen bij mij en delen hun verhaal. En ik herken gewoon zo veel ook bij mezelf. Dan denk ik: ‘ja, dat heb ik ook!’

Weer zitten Ger en ik te grinniken.

Dat zeg ik dan ook wel hoor. Dat waarderen mensen. Mensen in de psychiatrie denken zo vaak dat ze de enige zijn maar dat is helemaal niet zo. Om daar achter te komen scheelt al heel veel.

 

Wat is je missie

Ik ben nu lichaamsgerichte psychotherapeut. Ik ben nu 62 jaar dus een hele grote missie heb ik niet. Ik wil nog een aantal jaar heel graag individueel en met groepen willen werken met mensen. Ik wil het lichaamswerk bekender maken onder de doelgroep. In januari ga ik bij Corridor starten met het geven van een aantal workshops. Daarna wil ik korte cursussen gaan geven.

 ‘Ik vind het heel leuk dat ik je assistent mag zijn bij de eerste drie sessies!’

Dit wil ik eerst bij Corridor geven maar in de toekomst wil ik deze ook beschikbaar stellen voor andere stichtingen in Rotterdam. Zij zijn van harte welkom om mijn website te bezoeken en een afspraak te maken wat we voor elkaar kunnen betekenen. Ik kom graag bij andere stichtingen langs om cursussen lichaamswerk te geven!

 

Ger bedankt voor je openhartigheid!

 

Website: www.gerluthart.nl